Opleidingen die meebewegen

Opleiden 2025: alle opleidingen weer op de schop? 'Nee', zegt kinderarts Hein Brackel, bestuurslid Federatie Medisch Specialisten en voorzitter van het project Opleiden 2025. 'Op het gebied van speerpunten als netwerkgeneeskunde en interprofessioneel opleiden gebeurt al veel goeds. Laten we dat expliciet maken en met elkaar delen.'

Brackel: 'Projecten zoals MMV en RIO hebben de medisch-specialistische vervolgopleidingen enorm veel positiefs gebracht. Vooral dankzij de inzet en veranderbereidheid van alle mensen die bij de opleiding betrokken zijn. Ik kan me wel voorstellen dat na deze ontwikkelingen hier en daar wat verandermoeheid bestaat. Belangrijk is dat we ons realiseren dat opleidingen nooit ‘af’ zijn. De maatschappij verandert voortdurend en stelt, naast kostenbeheersing, steeds nieuwe en extra eisen aan de zorg. En daarmee aan de geneeskundig specialisten. Dat vraagt dus ook om opleidingen die continu kunnen meebewegen. Voor mij en de vele andere betrokken opleiders, aios en onderwijskundigen is Opleiden 2025 dan ook een logisch en noodzakelijk vervolg op eerdere projecten.

Samenwerking

Interprofessioneel opleiden is één van de speerpunten van Opleiden 2025. Een belangrijke persoonlijke motivatie daarvoor ontstond twaalf jaar geleden, tijdens de IC-opname van mijn echtgenote en het traject daarna. Hoewel de zorg door veel verschillende medisch specialisten goed was, ontbrak het soms aan eenduidig beleid en bleek het zelfs voor ons - allebei arts - lastig om de onderlinge afstemming waar nodig te sturen. Thuis hebben we na die tijd vaak tegen elkaar gezegd: hoe moet dit voor een leek zijn? Ook nu moet en kan de onderlinge samenwerking tussen specialismen beter. Interprofessioneel opleiden kan daaraan een belangrijke bijdrage leveren. 

Obstakels

Ik denk dat we te veel zijn doorgeschoten in onze specialisaties en ons terugtrekken in één specialisme. Een patiënt wil integrale zorg waarbij hij als mens wordt benaderd, met aandacht voor zijn sociale context en existentiële vragen die vaak de kop opsteken als niets meer zeker is. 

Deze visie op mensgerichte, integrale zorg is natuurlijk niet nieuw. Cruciaal is dat specialisten elkaar leren kennen. In het land lopen al veel initiatieven om de interprofessionele samenwerking te verbeteren. Door allerlei obstakels gaat dat niet overal even voorspoedig. En toch zie je in deze COVID-tijd: samenwerken lukt ineens wel als het moet. Van specialisten die op de IC werden ingezet heb ik vaak gehoord dat hun hart ook sneller ging kloppen van het generalistische werk. In elke specialist of superspecialist zit kennelijk nog steeds een generalist. 

Vanzelfsprekend

Binnen Opleiden 2025 gaan we kijken wat we van de huidige crisissamenwerking kunnen leren en wat we moeten vasthouden. En hoe we opleidingen zo kunnen toerusten dat interprofessioneel samenwerken binnen en buiten de kliniek meer vanzelfsprekend wordt voor toekomstig specialisten. Dat is nodig om een model van netwerkgeneeskunde te kunnen bereiken, met als belangrijkste doel: de juiste zorg op de juiste plek.'